Redelijk en wenselijk: preventie 2017-12-22T15:23:04+01:00

Project Description

ERIK SERNÉ
Internist
VUmc Amsterdam

“Redelijk en wenselijk: preventie”

Gevraagd naar mijn droom t.a.v. de toekomst van de diabeteszorg, was mijn aanvankelijke antwoord vrij eenvoudig (en niet erg origineel): precisie geneeskunde. Door gebruik te maken van de indrukwekkende vooruitgang in kennis over diabetes, zou het personaliseren van de diagnose, prognose en behandeling van de individuele patiënt met behulp van een batterij aan (fysieke) onderzoeken en testen (op een chip) mogelijk moeten zijn zodra de patiënt voor het eerst toegang krijgt tot een diabetescentrum. De patiënt zou worden ingedeeld in een van de verschillende sub-fenotypes, zou een betrouwbare schatting krijgen van het risico op complicaties, en vervolgens weggaan met een op maat gemaakt medicatieadvies, aangevuld met een voorspelling over therapeutische respons en bijwerkingen. Jaren later zouden epidemiologen en zorgverleners vol trots aankondigen dat het dodelijke verschil in het vóórkomen van hart- en vaatziekten en kanker tussen mensen met type 2 diabetes en de rest van de bevolking zou zijn verdwenen.

Dit rooskleurige vooruitzicht lijkt niet eens ver weg. Toch kan ik het ook in mijn droom niet laten: er zijn belangrijke hindernissen. De enorme toename van het aantal mensen met diabetes zal een fors beroep op de gezondheidzorg betekenen. Gezien de geografische- en sociaaleconomische verdeling van diabetes, blijven de voordelen mogelijk beperkt tot een kleine groep – diegenen die toegang hebben tot en zich deze voortuitgang kunnen veroorloven. In dit kader dient zich een ontwikkeling aan die zowel redelijk als wenselijk is: preventie. Door het identificeren en selectief screenen van risicogroepen zouden zij gebruik kunnen maken van nieuwere en veiligere behandelopties, die tegelijkertijd gericht zijn op vermindering van overgewicht, de sterkste risicofactor voor diabetes. Bariatrische chirurgie heeft overtuigend aangetoond dat diabetes langdurig kan worden genezen. Hoewel overgewicht, door de aard en omvang, een maatschappelijk probleem is, zou de wetenschap kunnen bijdragen door onderzoek naar combinaties van minder invasieve chirurgie, medicamenten, en “vroege” levensstijladviezen (bij kinderen). Dit is een uitdaging — vanwege de hardnekkige gewoonte van het lichaam om eenmaal bereikt gewicht krachtig te verdedigen — maar dat rechtstreeks de wortel van het probleem aanpakt. Het vergt een verandering bij diabetesprofessionals: van zorg naar preventie, van single point-of-care naar netwerken, van individuele educatie naar publieke belangenbehartiging. Een spannend vooruitzicht.

Meer dromen

Naar dromenoverzicht